(Trích Tiến Trình Thành Nhân – Chương 14 – Tiến Tới Lý Thuyết Về Sáng Tạo)

Có nhiều cách định nghĩa sự sáng tạo. Để làm rõ ràng hơn ý nghĩa của vấn đề, tôi xin phép nêu ra những  yếu tố mà theo thiển ý, là một phần của diễn trình sáng tạo, và rồi sẽ thử đưa ra một định nghĩa.

Trước hết, đối với tôi, ở cương vị là một nhà khoa học, phải có một cái gì đó khả dĩ quan sát được, một sản phẩm của sự sáng tạo. Dù mộng tưởng của tôi có thể cực kỳ mới mẻ, chúng không thể được định nghĩa một cách hữu dụng như là sáng tạo ngoại trừ ở chúng toát ra một loại hình sản phẩm có thể thấy bằng mắt thường – hay chúng được khái quát qua lời nói, viết thành một bài thơ, thể hiện thành một tác phẩm nghệ thuật, hoặc hun đúc thành một loại sáng chế.

Những thành phẩm này phải là những công trình mới mẻ. Sự mới mẻ này nảy sinh từ phẩm chất độc đáo của cá nhân trong tác động tương trợ của người ấy với những tư liệu về kinh nghiệm. Sự sáng tạo luôn mang dấu ấn của cá nhân trên sản phẩm, nhưng sản phẩm không phải là cá nhân, cũng không phải là tư liệu của người ấy, nhưng ắt hẳn giữa hai bên phải có một mối tương quan nào đó.

Theo phán đoán của cá nhân tôi, sáng tạo không dành riêng cho một lãnh vực nào. Tôi cho là không có sự khác biệt cơ bản trong diễn trình sáng tạo như nó xuất hiện trong việc vẽ một bức tranh, cấu tạo một bản hòa âm, chế tạo những dụng cụ mới từ động cơ giết chóc, triển khai một lý thuyết khoa học, khám phá ra những phương thức mới trong giao tế giữa người với người, hay sáng tạo những mô hình mới cho chính bản thân người tạo ra nó dựa trên tâm lý trị liệu.


Tôi xin phép được nói rõ hơn rằng thực tế về kinh nghiệm của tôi trong lãnh vực sau này hẳn nhiều hơn kinh nghiệm về nghệ thuật, điều này giúp tôi có sự lưu ý đặc biệt về sáng tạo và việc giúp việc diễn trình sáng tạo dễ dàng. Sự hiểu biết mật thiết về cách thức theo đó cá nhân tạo lại mô hình về mình trong liên hệ trị liệu, một cách độc đáo và tài tình đã đem lại cho tôi lòng tin về tiềm năng sáng tạo của con người.

Vậy định nghĩa của tôi về diễn trình sáng tạo là: sự đột khởi thành hành động của một sản phẩm liên hệ mới mẻ, nảy sinh từ sự độc đáo của một cá nhân và những tư liệu, nhân tố biến đổi, nhân tố co người cũng như những hoàn cảnh của từng cá thể riêng biệt ấy.

Tiếp Theo: C. Diễn Trình Sáng Tạo (Phụ Chú)

Advertisements

One thought on “B. Diễn Trình Sáng Tạo (Định Nghĩa)

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s